PROFİL

BLOG

Anabasis - Onbinlerin Dönüşü Kitabındaki Antik Yerleşimlerin Günümüzdeki Konumları

Anabasis - Onbinlerin Dönüşü Kitabındaki Antik Yerleşimlerin Günümüzdeki Konumları

Ksenophon'un yazmış olduğu Anabasis - Onbinlerin Dönüşü kitabı, M.Ö 401 yılında Pers prensi Kyros'un, kral olan kardeşi Artakserkses'le savaşmak için yola çıkması ve sonrasında bilmedikleri topraklarda başsız kalan ordunun zorlu dönüş yolculuğunu anlatır. Ksenophon, savaş muhabiri olarak başladığı bu seferde ordu komutanı olmuştur. Yukarıdaki resim Onbinlerin izlemiş olduğu rotayı göstermektedir.

Askerlik vazifem sırasında aynı dönem olduğum arkeolog bir arkadaşım önermiş, ben de küçük cep defterime kitabın adını not almıştım. Vazifemi bitirip İstanbul'a döndükten belli bir müddet sonra, notlar almış olduğum cep defterimi karıştırırken Anabasis yazısı karşıma çıktı. Arkeolojiye de merakım olmasından mütevellit kitabı edindim ve okumaya başladım.
Okumaya başladım başlamasına ama kitaptaki antik yerleşim birimlerinin bugün tam olarak nereye tekabül ettiğini bilmeden okumak canımı sıktı. Özellikle de hikayenin büyük bir bölümünün bugünkü Türkiye coğrafyasında geçtiği ön bilgisiyle okuyan birisi olarak epey canımı sıktı. Belki farklı baskılarında vardır ama benim okuduğum baskısında dipnot olarak yerler belirtilmemişti.
Ben de oturup kitapta geçen antik yerleşim birimlerinin, nehirlerin, ovaların, toplulukların bugünkü karşılığını bulmaya çalıştım. Bugün artık kalıntısı dahi olmayan yerleri bulmak biraz yorucu oldu. Araştırmalarım sırasında kitap tozu yutmayıp teknolojinin imkanlarından yararlandım. Google Kitaplar bu konuda bana çok yardımcı oldu.

Buyrun efendim;

Parrasia : (Parrhasia) Mora Yarımadası / Arkadya içinde bir bölge / Yunanistan
İonia : İzmir, Aydın sahil şeridini kapsayan bölge
Peloponnesos : Mora Yarımadası / Yunanistan
Miletos : Aydın / Didim / Balat Köyü yakınlarında bulunan antik kent
Abidos : (Abydos) Çanakkale / Nara Burnu’nun yakınlarında bulunan antik kent
Hellespontos : Çanakkale Boğazı
Thessalia : (Teselya) Orta Yunanistan’da yer alan bir bölge
Boiotia : (Boeotia) Orta Yunanistan’da yer alan bir bölge
Pisidia : Isparta ve Burdur illerini tümüyle, Antalya ilinin ise kuzey kesimini kapsayan bölge
Stymphalos : (Stymfalia) Mora Yarımadası’nda bulunan antik kent / Yunanistan
Akhaia : Mora Yarımadası’nın kuzeyinde bulunan bir bölge / Yunanistan
Sardes : Manisa / Salihli / Sart Kasabası yakınlarında bulunan antik kent (Lidya Devletine başkentlik yapmıştır)
Arkadia : (Arkadya) Mora Yarımadası’nda bulunan bir bölge / Yunanistan
Megara : Attika bölgesinde bulunan antik kent / Yunanistan
Lydia : (Lidya) İzmir’in doğusu, Manisa’nın büyük bir bölümü, Kütahya ve Uşak illerinin batı uçlarını kapsayan bölge
Maiandros : Büyük Menderes Nehri
Phrgia : (Frigya) Ankara, Afyon, Eskişehir tümü; Konya, Isparta, Burdur kuzey kesimleri; Kütahya’nın batısını kapsayan bölge
Kolossai : Denizli / Honaz ilçesi yakınlarında bulunan antik kent
Olynthos : (Olynthus) Yunanistan’ın kuzeybatısında Halkidiki Yarımadası’nda bulunan antik kent
Kelainai : (Apameia Kibotos) Afyon / Dinar ilçesinde bulunan antik kent
Marsyas : Çine Çayı (?) Muğla ve Aydın il sınırları içinde, yani Kelainai’ye epey uzak. Bu yüzden Dinar/Suçıkan kaynağı da olabilir.
Lakedaimonia : (Sparta, Lakonia) Mora Yarımadası’nın güneyinde bulunan bir bölge / Yunanistan
Thrakia : (Trakya) Bulgaristan’ın güneyi, Yunanistan’ın kuzeydoğusu ve Türkiye'nin Avrupa kıtasındaki topraklarının bulunduğu bölge
Syrakusai : (Siracusa, Siraküza) Sicilya bölgesinde bulunan antik kent / İtalya
Peltai : Denizli / Çivril ilçesi yakınlarında bulunan antik kent
Keramon Agora : Uşak / Banaz / Susuz Köyü’nde yer alır. Uşak / Banaz / Ahat Köyü'nde bulunan Akmanya antik kentinin pazarıdır.
Kaystrupedion : (Kayster Pedion) Afyon / Bolvadin yakınlarında bulunan antik kent
Kilikia : (Kilikya) Alanya'dan başlayıp, doğuda Kinet Höyük'te (Hatay/Dörtyol) son bulan, kuzeyden de Toros dağlarıyla çevrili alanı kapsayan bölge
Aspendos : Antalya / Serik / Belkıs Köyü’nde bulunan -tiyatrosuyla ünlü- antik kent
Thymbrion : Konya / Akşehir ilçesi yakınlarında yer alan antik kent (?)
Tyriaeion : (Tyriaion) Konya / Ilgın ilçesi yakınlarında yer alan antik kent
İkonion : Konya / Alâeddin Tepesi ve çevresini kapsayan antik kent
Lykaonia : (Likaonya) Konya ve Karaman illerinin büyük bölümünü kaplayan bölge
Kapadokya : Başta Nevşehir olmak üzere Kırşehir, Niğde, Aksaray ve Kayseri illerine yayılmış bir bölge
Dana : (Tyana) Niğde / Bor / Kemerhisar beldesinde yer alan antik kent
Tarsus : Mersin / Tarsus
Kydnos : Tarsus Çayı (Berdan Suyu), Mersin / Tarsus
Soloi : Mersin / Mezitli / Viranşehir semtinde yer alan antik kent
İssos : Hatay / Erzin ilçesi yakınlarında yer alan antik kent
Psaros : Seyhan Nehri
Pyramos : Ceyhan Nehri
Ephesos : Efes, İzmir / Selçuk ilçesinde bulunan antik kent
Karsos : Hatay / İskenderun / Akarca Mahallesi yakınlarında akarsu (?)
Phoinike : (Fenike, Kenan) Lübnan, Filistin, Suriye, Ürdün, Gazze ve Türkiye’nin Akdeniz kıyılarına hükmetmiş devlet.
Myriandros : Hatay / İskenderun yakınlarında bulunan antik kent ve liman.
Tralleis : Aydın il merkezi yakınlarında bulunan antik kent
Khalos : (Chalos) Halep’te bulunan Kuveyk (Queiq) Nehri / Suriye (?)
Dardas : Fırat Nehrine yaklaşık 90 km mesafede başka bir nehir. Nahr ed-Dahab / Suriye (?)
Euphrates : Fırat Nehri
Thapsakos : Fırat Nehri’nin batı kıyısında bulunan antik kent / Suriye
Babylon : (Babil) Babil / El-Hille şehrinde bulunan antik kent / Irak
Arakses : Suriye içinde bir ırmak (Aras antik çağda Arakses olarak geçer ama bu bölgeye epey uzak)
Maskas : Habur Çayı / Suriye (?)
Korsote : Maskas’ın (Habur Çayı) etrafını çevrelediği antik kent / Suriye
Pylai : Fırat’ın doğusunda bulunan antik kent / Irak
Kharmande : Pylai’nin karşısında Fırat’ın batısında bulunan antik kent (Khalidiya civarı (?)) / Irak
Mysia : Bandırma, Erdek ve Balıkesir çevresine denk gelen bölge
Samos : (Sisam Adası) Ege Denizi’nde –Aydın / Kuşadası açıklarında- bulunan bir ada / Yunanistan
Media : İran'da kurulmuş olan Med İmparatorluğu’nun hüküm sürmüş olduğu bölge
Tigris : Dicle Nehri
Ambrakia : (Ambracia) Epir / Arta’da bulunan antik kent / Yunanistan
Paphlagonia : Kastamonu, Sinop, Bartın, Çankırı, Karabük illerinin tamamı; Çorum, Bolu, Zonguldak, Samsun illerinin bir bölümünün bulunduğu bölge
Kasrolos : Bir ova
Phokaia : İzmir / Foça ilçesinde bulunan antik kent
Amphipolis : (Amfipolis) Trakya ve Makedonya bölgelerinde bulunan antik kent / Yunanistan
Teuthrania : İzmir / Bergama / Kalarga Tepe’de bulunan antik kent
Thebai : Boeotia bölgesinde bulunan antik kent / Yunanistan
Hellas : Yunanistan
Sittake : (Sittace) Dicle Nehri yakınlarında bulunan antik kent / Irak
Physkos : Dicle Nehri’nin doğusunda yer alan bir ırmak (Diyala Nehri(?)) / Irak
Opis : Dicle Nehri’nin doğusunda Physkos’un (Diyala(?)) yanında yer alan antik kent / Irak
Kainai : Dicle Nehri’nin batı kıyısında yer alan antik kent / Irak
Zapatas : Zap Suyu
Orkhomenos : (Orchomenus) Boeotia bölgesine yer alan antik kent / Yunanistan
Perinthos : Tekirdağ / Marmara Ereğlisi ilçesinde bulunan antik kent
Khersonesos : Gelibolu Yarımadası / Çanakkale Boğazı’nın batı yakası
İsthmos : (İsthmus, Korint Boğazı) Yunanistan'ın kuzey kara topraklarını Mora Yarımadası'ndan ayıran kanal
Leontinoi : (Lentini) Sicilya bölgesinde yer alan antik kent / İtalya
Delphoi : (Delphi, Delfi) Parnasos Dağı´nın güneybatısında bulunan antik kent / Yunanistan
Elis : Mora Yarımadası’nda bulunan antik kent / Yunanistan
Dardanos : Çanakkale / Çınarlı Köyü yakınlarında bulunan antik kent
Larissa : (Nimrud(?)) Musul’un güneyinde, Dicle kıyısında yer alan antik kent / Irak
Mespila : Musul civarında bulunan antik kent / Irak
Susa : (Susiane, Shushan) Huzistan / Shush şehrinde yer alan antik kent / İran
Ekbatana : (Ecbatana) Hamedan / Hamedan şehrinde yer alan antik kent / İran
Methydrion : Mora Yarımadası’nda yer alan antik kent / Yunanistan
Chios : (Sakız Adası) Ege Denizi’nde, Karaburun Yarımadası'nın karşısında yer alan ada / Yunanistan
Argos : Mora Yarımadası’nda bulunan antik kent / Yunanistan
Kentrites : Botan Çayı
Armenia : Van Gölü çevresini kapsayan bölge
Teleboas : Karasu Nehri (Erzurum’da doğup Murat Nehri’yle birleşerek Fırat’ı oluşturur)
Temnos : İzmir / Menemen / Görece Köyü’nde bulunan antik kent
Khalyb : Erzurum, Bayburt, Gümüşhane, Erzincan bölgelerinde yaşayan bir halk
Phasis : Pasinsu (Aras Nehri’nin kolu (?))
Taokh : Artvin, Erzurum, Kars, Ardahan bölgelerinde yaşayan bir halk
Phasian : Erzurum, Kars, Yukarı Aras boylarında yaşayan bir halk
Oita : (Oeta) Orta Yunanistan bölgesinde yer alan antik kent / Yunanistan
Harpasos : Çoruh Nehri
Skythen : İskitler (Sakalar)
Gymnias : Bayburt’un kuzeyinde yer alan antik kent (?)
Thekhes : Trabzon / Madur Dağı
Makron : Trabzon’un güneyinde yaşayan bir halk
Kolkh : Trabzon civarında yaşayan bir halk
Akarnania : (Acarnania) Batı Yunanistan bölgesinde bulunan antik kent / Yunanistan
Trapezus : Trabzon’da yer alan antik kent
Thurio : (Thurii, Thuria, Thurium) İtalya’nın güneyinde yer alan antik kent
Pontos : Samsun, Ordu, Giresun, Trabzon, Amasya, Gümüşhane, Tokat, Bayburt illerini içine alan bölge
Driller : Trabzon civarında yaşayan bir halk
Pellene : Mora Yarımadası’nın kuzeyinde yer alan antik kent / Yunanistan
Kerasus : Giresun’da yer alan antik kent
Asine : (Asini) Mora Yarımadası’nda yer alan antik kent / Yunanistan
Olympia : (Olimpiya) Mora Yarımadası / Elis ilinde bulunan antik kent / Yunanistan (Olimpiyat oyunlarının düzenlendiği yer)
Skillus : (Skillous, Skillountia) Mora Yarımadası’nda yer alan antik kent / Yunanistan
Selinus : İzmir / Efes / Artemis Tapınağı önünden akan ırmak
Mossynoik : Giresun civarında yaşayan bir halk
Tibaren : Giresun civarında yaşayan bir halk
Kotyora : Ordu’da yer alan antik kent
Paphlagonia : Kastamonu, Sinop, Bartın, Çankırı, Karabük illeri ile Çorum, Bolu, Zonguldak, Samsun illerinin bir bölümünü kapsayan bölge
Sinope : Sinop’ta yer alan antik kent
Thermedon : Terme Çayı
İris : Yeşilırmak
Halys : Kızılırmak
Parthenios : Bartın Çayı
Heraklia : (Herakleia, Herakleia Pontike, Heraklea Pontika, Heraclea, Heracleia) Zonguldak / Karadeniz Ereğli’de bulunan antik kent
Troas : (Troad) Biga Yarımadası / Çanakkale
Aiolis : Batı Anadolu’nun kuzey bölgesine verilen ad
Magnesia : Aydın / Germencik / Tekin Köyü’nde yer alan antik kent
Mantineia : Mora Yarımadası / Arkadya bölgesinde yer alan antik kent / Yunanistan
Harmene : (Armene) Akliman / Sinop
Mariandyn : Zonguldak’ta yaşayan bir halk
Akherusia : (Akherousia, Acherusia) Bababurnu / Karadeniz Ereğli / Zonguldak
Lykas : (Lycus) Aydınlar Çayı / Karadeniz Ereğli / Zonguldak (?)
Kalpe : Kerpe / Kandıra / Kocaeli
Bithynia : (Bitinya) İstanbul Anadolu Yakası, Kocaeli, Sakarya, Bolu, Zonguldak’ın batısı, Bilecik ve Bursa’nın kuzey kesimlerini kapsayan bölge
Khrysopolis : İstanbul / Üsküdar’da yer alan antik kent
Kalkhedonia : (Kalkedonya) İstanbul / Kadıköy’de yer alan antik kent
Thrakion : Ayasofya Camii civarındaki meydan
Parion : Çanakkale / Biga / Kemer Köyü’nde yer alan antik kent
Propontis : Marmara Denizi
Thyn : Trakya’da yaşayan bir halk
Melandit : Trakya’da yaşayan bir halk
Tranips : Trakya’da yaşayan bir halk
Bisanthe : Tekirdağ / Merkez yakınlarında yer alan antik kent
Maroneia : Trakya bölgesinde yer alan antik kent / Yunanistan
Odrys : Trakya’da yaşayan bir halk
Lokris : (Locris) Yunanistan’da yer alan bir bölge
Melinophag : Trakya’da yaşayan bir halk
Salmydessos : (Salmydessus) Kıyıköy / Vize / Kırklareli
Selymbria : (Selybria) İstanbul / Silivri’de yer alan antik kent
Lampsakos : (Lampsacus) Çanakkale / Lapseki ilçesinde yer alan antik kent
Ophrynion : (Ophrynium) Çanakkale / Erenköy Bucağı’nda yer alan antik kent
İda : Kaz Dağları
Antandros : (Antandrus) Balıkesir / Edremit / Altınoluk Beldesi’nde yer alan antik kent
Thebe : Edremit Ovası
Adramytteion : (Adramytium, Adramytion) Balıkesir / Burhaniye ilçesinde yer alan antik kent
Kytonion : Balıkesir / Edremit-Bergama arasında Asar diye bilinen bölgede yer alan antik kent
Atarneus : İzmir / Dikili ilçesinde yer alan antik kent
Kaikos : (Caicos, Caicus) Bakırçay
Pergamon : İzmir / Bergama ilçesinde yer alan antik kent
Eretria : Eğriboz Adası’nın batı kıyısında yer alan antik kent / Yunanistan
Asyria : Asur
Parthenion : İzmir / Bergama ilçesinde yer alan antik kent (?)
Apollonia : Manisa / Soma / Çerkez Hamidiye Köyü yakınlarında yer alan antik kent
Halisarna : İzmir / Bergama / Kalarga Tepe yakınlarında yer alan antik kent

Hatalarımı yorum yaparak bana bildirirseniz müteşekkir olurum.

Paylaş: